Shloka 36
वेदांस्तांश्षानयेन्नष्टान् कस्य चाहं प्रियो भवे | मैं वेदोंके बिना संसारकी उत्तम सृष्टि कैसे कर सकता हूँ? अहो! आज वेदोंके नष्ट होनेसे मुझपर बड़ा भारी दुःख आ पड़ा है, जो मेरे शोकमग्न हृदयको दुःसह पीड़ा दे रहा है। आज शोकके समुद्रमें डूबे हुए मुझ असहायका यहाँसे कौन उद्धार करेगा? उन नष्ट हुए वेदोंको कौन लायेगा? मैं किसको इतना प्रिय हूँ, जो मेरी ऐसी सहायता करेगा? ।। ३४-३५ कल इत्येवं भाषमाणस्य ब्रह्मणो नृपसत्तम,नृपश्रेष्ठट ऐसी बातें कहते हुए ब्रह्माजीके मनमें भगवान् श्रीहरिकी स्तुति करनेका विचार उत्पन्न हुआ। बुद्धिमानोंमें अग्रगण्य नरेश! तब भगवान् ब्रह्माने हाथ जोड़कर उत्तम एवं जपने योग्य स्तोत्रका गान आरम्भ किया
vaiśaṃpāyana uvāca | vedāṃs tān kṣāṇayen naṣṭān kasya cāhaṃ priyo bhave |
قال فايشَمبايانا: «وقد دُمِّرت الفيدا، فكيف أستطيع أن أُقيم أسمى نظامٍ لخلق العالم؟ آهٍ—إن فقدان الفيدا قد ألقى عليّ حزنًا فادحًا، يعذّب قلبي الغارق في الأسى بألمٍ لا يُحتمل. من ينقذني اليوم، وأنا العاجز الغريق في بحر النواح؟ من يعيد تلك الفيدا الضائعة؟ ولمن أكون عزيزًا إلى حدٍّ يجعله يأتي لنجدتي؟» وبينما كان براهما يقول ذلك، نهض في قلبه خاطرُ تسبيح الرب هاري (Hari)؛ فضمّ كفّيه وشرع ينشد ترنيمةً جليلة، صالحةً للترديد في الجَپا (japa).
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage underscores that right order in the world (creation, governance, and dharma) depends upon śruti—authoritative sacred knowledge. When that foundation is lost, even Brahmā experiences anguish and turns to devotion, implying that restoration of dharma ultimately requires divine support and reverent recourse to the Supreme (Hari).
Brahmā laments that the Vedas have been lost, feels helpless, and asks who will recover them and help him. As he speaks, he resolves to praise Lord Hari and begins a hymn, indicating a transition from grief to devotional action aimed at securing divine intervention.