Shloka 53
श्रेयो-धर्मकर्मविचारः
Inquiry into Śreyas, Dharma, and Karma
ये तु च्युता: सिद्धलोकात् क्रमेण तेषां गति यान्ति तथा<<नुपूर्व्या जीवा: परे तद्धलतुल्यरूपा: स्वं स्वं विधि यान्ति विपर्ययेण,“जो योगी सिद्धलोकसे गिरकर मृत्युलोकमें आये हैं, उनके समान साधनबलसे सम्पन्न जो अन्य योगी हैं, वे भी एक लोकसे दूसरे लोकमें ऊपर उठते हुए क्रमश: उन सिद्ध पुरुषोंकी ही गतिको प्राप्त होते हैं। परंतु जो वैसे नहीं हैं, वे विपरीतभावके कारण अपनी- अपनी गतिको प्राप्त होते हैं
ye tu cyutāḥ siddhalokāt krameṇa teṣāṃ gatiṃ yānti tathānupūrvyāḥ | jīvāḥ pare taddhalatulyarūpāḥ svaṃ svaṃ vidhiṃ yānti viparyayeṇa ||
قال بهيشما: «الذين سقطوا من عالم السِّدّه يهبطون على الترتيب المعلوم؛ وكذلك سائر الكائنات المتجسدة، إذا كانت ذات انضباط روحي مماثل، تنتقل خطوةً خطوةً من عالم إلى عالم صعودًا حتى تنال في النهاية المسار نفسه الذي ناله أولئك السِّدّه. أما من لم يُهيَّأ كذلك—لأن طبيعته تميل إلى الضد—فإنه يبلغ مقاصده الخاصة عبر مسار معاكس.»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Spiritual destiny (gati) follows one’s inner discipline and disposition: those with yogic strength progress through realms in an ordered ascent and can regain the Siddhas’ path, while those lacking such steadiness move in a contrary direction toward lower or different outcomes.
In Bhishma’s instruction on dharma and liberation-oriented conduct, he explains a cosmological-ethical principle: beings may fall from a perfected realm, yet through comparable practice they can again rise stepwise; otherwise, due to contrary tendencies, they reach different destinations.