Previous Verse
Next Verse

Shloka 273

Śreyas-nirdeśa (Discerning the Superior Good): Nārada–Gālava Saṃvāda

जीवितार्थापनयनै: प्राणिभिर्न स बद्धाते । जो मन, वाणी, क्रिया तथा अन्य कारणोंद्वारा किसी भी प्राणीकी जीविकाका अपहरण करके उसकी हिंसा नहीं करता, उसको दूसरे प्राणी भी वध या बन्धनके कष्टमें नहीं डालते

jīvitārthāpāyanaiḥ prāṇibhir na sa baddhyate | yo manaḥ-vāṇī-kriyā tathā anya-kāraṇaiḥ dvārā kasyāpi prāṇinaḥ jīvikām apahṛtya tasya hiṃsāṃ na karoti, taṃ anye prāṇino'pi vadha-vā bandhana-duḥkhe na pātayanti |

يعلّم بهيشما أن من لا يسلب أيَّ كائنٍ حيٍّ وسائلَ عيشه—لا بالفكر، ولا بالقول، ولا بالفعل، ولا بأي وسيلةٍ أخرى—وبذلك لا يؤذيه، فإن الكائنات الأخرى لا تُنزله هو أيضاً منزلةَ العذاب بالقتل أو بالأسر. والمغزى الأخلاقي أن اللاعنف (أهِمسا) ليس مجرد الامتناع عن الأذى الجسدي، بل هو كذلك الامتناع عن الضرر الاقتصادي أو الوجودي الذي يهدم سند حياة الغير.

जीवितार्थापनयनैःby acts of taking away livelihood
जीवितार्थापनयनैः:
Karana
TypeNoun
Rootजीवितार्थ-अपनयन
FormNeuter, Instrumental, Plural
प्राणिभिःby living beings
प्राणिभिः:
Karana
TypeNoun
Rootप्राणिन्
FormMasculine, Instrumental, Plural
not
:
TypeIndeclinable
Root
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
बध्यतेis bound / is imprisoned
बध्यते:
TypeVerb
Rootबन्ध्
FormPresent, 3, Singular, Atmanepada, Passive

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma