Shloka 28

मोक्षोपाय-निर्णयः

Determination of the Means to Liberation

Devanagari script

यो राज्ञो दम्भमोहेन किंचित्‌ कुर्यादसाम्प्रतम्‌ । सर्वोपायैर्नियम्य: स तथा पापान्निवर्तते,यदि कोई मनुष्य दम्भ या मोहके कारण राजाके साथ किंचिन्मात्र भी कोई अनुचित बर्ताव करने लगे तो सभी उपायोंसे उसका दमन करना चाहिये। ऐसा करनेपर वह पापकर्मसे दूर हट जाता है

Translation

إذا أقدم امرؤ، بدافع الكِبر أو الغرور أو بسبب الوهم والضلال، على شيءٍ يسيرٍ من التصرف غير اللائق تجاه الملك، وجب كبحه بكل الوسائل. فإذا فُعل ذلك انصرف عن الإثم وارتدع عن الأعمال الآثمة.

Word by Word

यःwho (he who)

राज्ञःof the king

दम्भ-मोहेनby arrogance and delusion

किञ्चित्something; even a little

कुर्यात्should do

असाम्प्रतम्improper; not appropriate

सर्व-उपायैःby all means/measures

नियम्यःto be restrained; should be restrained

सःhe

तथाthus; in that way

पापात्from sin/evil

निवर्ततेturns back; desists

Speaker

हुमत्सेन उवाच

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes