Shloka 92

Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman

Manu’s Instruction

Devanagari script

अनेन धर्मप्राप्त्यर्थ शुभा दत्ता पुरानध । धेनुर्विप्राय राजर्षे तप:स्वाध्यायशीलिने,निष्पाप राजर्षे! इसने धर्मकी प्राप्तिके लिये एक तपस्वी और स्वाध्यायशील ब्राह्मणको एक दूध देनेवाली उत्तम गाय दी थी

Transliteration

virūpa uvāca |

anena dharmaprāptyarthaṁ śubhā dattā purā nṛpa |

dhenur viprāya rājarṣe tapaḥsvādhyāyaśīline |

niṣpāpa rājarṣe ||

Translation

قال فيرُوبا: «قديماً، أيها الملك، ابتغاءَ نيلِ الدَّرْمَا، قدّم هذا الرجل بقرةً حلوباً حسنةً مباركةً لبرهميٍّ مواظبٍ على الزهد والتقشّف وعلى السْفادْهيَايَا (تلاوة الفيدا ودراستها). أيها الحكيمُ الملكيُّ الطاهر، كان ذلك العطاء بقصدٍ أخلاقي: طلبَ الثواب بتوقير العلم وتهذيب النفس.»

Word by Word

अनेनby this (act/means)

धर्मdharma, merit

प्राप्ति-अर्थम्for the purpose of attainment

शुभाauspicious, excellent

दत्ताgiven

पुराformerly, earlier

ननुindeed, surely (particle)

धेनुःa milch-cow

विप्रायto a brahmin

राजर्षेO royal sage

तपः-स्वाध्याय-शीलिनेto one devoted to austerity and self-study

निष्पापO sinless one

राजर्षेO royal sage

Speaker

विरूप उवाच

Characters & Entities

Virūpa

king (nṛpa; addressed as rājarṣi)

brāhmaṇa (vipra)

milch-cow (dhenu)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes