Shloka 10

गदायुद्धप्रतिज्ञा — The Vow and Terms of the Mace Duel

Devanagari script

हिरण्यकशिपुश्चैव क्रिययैव निषूदितौ । वृत्रश्न निहतो राजन्‌ क्रिययैव न संशय:,क्रियात्मक प्रयत्नके द्वारा ही भगवानने हिरण्यकशिपु-को भी मारा था। राजन! वृत्रासुरका वध भी क्रियात्मक उपायसे ही हुआ था, इसमें संशय नहीं है

Transliteration

hiraṇyakaśipuś caiva kriyayaiva niṣūditau | vṛtraś ca nihato rājan kriyayaiva na saṁśayaḥ ||

Translation

إنَّ هيرانيَكاشيبو أيضًا لم يُصرَع إلا بالفعل الحاسم. وكذلك فِرترا، أيها الملك، قُتِل بالفعل وحده—ولا شك في ذلك. والمغزى أنَّه وإن كانت المشيئة الإلهية حاضرة، فإنَّ نتائج العالم لا تتحقق إلا بجهدٍ عمليٍّ مقصود، لا بمجرد النية أو الكلام.

Word by Word

हिरण्यकशिपुःHiraṇyakaśipu

चand

एवindeed/only

क्रिययाby action/means (by a practical act)

एवindeed/only

निषूदितौwere slain/killed

वृत्रःVṛtra (Vṛtrāsura)

चand

निहतःwas slain/killed

राजन्O king

क्रिययाby action/means

एवindeed/only

नnot

संशयःdoubt

Speaker

वायुदेव उवाच

Characters & Entities

Vāyudeva

Hiraṇyakaśipu

Vṛtra (Vṛtrāsura)

Rājan (the king addressed)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes