Shloka 4

Dhṛtarāṣṭra–Saṃjaya Saṃvāda: Anuśocana, Nimittāni, and Vidura’s Warning

Devanagari script

वैशम्पायन उवाच तद्‌ वै श्रुत्वा भीमसेन: कुरुमध्येउत्यमर्षण: । स्त्रीगति: पाण्डुपुत्राणामित्युवाच सुदुर्मना:,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्‌! कौरवोंके बीचमें कर्णकी वह बात सुनकर अत्यन्त असहनशील भीमसेन मन-ही-मन बहुत दुःखी होकर बोले--'हाय! पाण्डवोंको उबारनेवाली एक स्त्री हुई!

Transliteration

vaiśampāyana uvāca | tad vai śrutvā bhīmasenaḥ kurumadhye 'tyamarṣaṇaḥ | strīgatiḥ pāṇḍuputrāṇām ity uvāca sudurmanāḥ ||

Translation

قال ڤايشَمبايَنَة: أيها الملك! لمّا سمع بِهيماسينا—وهو أشدّ الناس نفورًا من الإهانة—كلام كَرْنَة بين الكورو، انقبض قلبه غمًّا وصاح: «وا أسفاه! لقد صار خلاص أبناء باندو معتمدًا على امرأة!»

Word by Word

वैशम्पायनःVaiśampāyana

उवाचsaid

तत्that (statement/thing)

वैindeed

श्रुत्वाhaving heard

भीमसेनःBhīmasena (Bhīma)

कुरुamong the Kurus

मध्येin the midst

उत्यमर्षणःhighly intolerant/indignant

स्त्रीगतिःa woman as (their) refuge/means (of deliverance)

पाण्डुपुत्राणाम्of the sons of Pāṇḍu (the Pāṇḍavas)

इतिthus

उवाचsaid

सुदुर्मनाःvery downcast/sorrowful

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Bhīmasena (Bhīma)

Kurus

Pāṇḍuputras (Pāṇḍavas)

a woman (strī)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes