Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

अर्जुनकर्णयोर्युद्धवर्णनम्

Description of the Arjuna–Karṇa Engagement and Counsel to Duryodhana

ततस्तु गत्वा पुरुषप्रवीरी राजानमासाद्य शयानमेकम्‌ । रथादुभौ प्रत्यवरुह्मु तस्माद्‌ ववन्दतुर्धर्मराजस्य पादौ,राजेन्द्र! शत्रुओंका सामना करनेके लिये शत्रुदमन वृकोदर भीमसेनको स्थापित करके और युद्धके विषयमें उन्हें पूर्वोक्त संदेश देकर वे दोनों पुरुषशिरोमणि अकेले सोये हुए राजा युधिष्ठिके पास जा रथसे नीचे उतरे और उन्होंने धर्मराजके चरणोंमें प्रणाम किया

tatastu gatvā puruṣapravīrī rājānam āsādya śayānam ekam | rathād ubhau pratyavaruhmu tasmād vavandatur dharmarājasya pādau ||

ثم مضى ذانك الرجلان من خيرة الرجال حتى بلغا الملك وهو مضطجعٌ وحده، فنزلا كلاهما عن العربة. وانحنيا عند قدمي دهرماراجا (يودهيشثيرا)، مُقِرَّين بسلطانه الأخلاقي حتى تحت وطأة الحرب.

ततःthen/from there
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
गत्वाhaving gone
गत्वा:
TypeVerb
Rootगम्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), कर्तरि
पुरुषप्रवीरौthe two foremost of men
पुरुषप्रवीरौ:
Karta
TypeNoun
Rootपुरुषप्रवीर
FormMasculine, Nominative, Dual
राजानम्the king
राजानम्:
Karma
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Accusative, Singular
आसाद्यhaving approached/reached
आसाद्य:
TypeVerb
Rootआ-√सद्
Formल्यप् (absolutive/gerund), कर्तरि
शयानम्lying down
शयानम्:
Karma
TypeAdjective
Rootशय्
Formशानच् (present participle), Masculine, Accusative, Singular
एकम्alone/single
एकम्:
Karma
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Accusative, Singular
रथात्from the chariot
रथात्:
Apadana
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Ablative, Singular
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
प्रत्यवरुह्मुthey both descended
प्रत्यवरुह्मु:
TypeVerb
Rootप्रति-अव-√रुह्
Formलिट् (perfect), Third, Dual, परस्मैपद
तस्मात्from that (chariot/place)
तस्मात्:
Apadana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Ablative, Singular
ववन्दतुःthey both bowed/saluted
ववन्दतुः:
TypeVerb
Root√वन्द्
Formलिट् (perfect), Third, Dual, परस्मैपद
धर्मराजस्यof Dharmaraja (Yudhiṣṭhira)
धर्मराजस्य:
TypeNoun
Rootधर्मराज
FormMasculine, Genitive, Singular
पादौthe two feet
पादौ:
Karma
TypeNoun
Rootपाद
FormMasculine, Accusative, Dual
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
TypeNoun
Rootराजेन्द्र
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dharmarāja (Yudhiṣṭhira)
C
chariot (ratha)