Shloka 37
युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
नानाप्रहरणैश्नोग्रै रथहस्त्यश्वसादिभि: । सर्वतो<भ्यद्रवत् कर्ण परिवार्य जिघांसया,पांचालवीर जनमेजयने रथ, हाथी और घुड़सवारोंकी सेना साथ लेकर सब ओरसे कर्णपर धावा किया और उसे मार डालनेकी इच्छासे घेरकर बाण, वाराहकर्ण, नाराच, नालीक, पैने बाण, वत्सदन्त, विपाठ, क्षुरप्र, चटकामुख तथा नाना प्रकारके भयंकर अस्त्र- शस्त्रोंद्वारा चोट पहुँचाना आरम्भ किया
sañjaya uvāca |
nānāpraharaṇaiś cogrāi rathahasty-aśvasādibhiḥ |
sarvato 'bhyadravat karṇaṃ parivārya jighāṃsayā ||
قال سنجيا: وبأسلحةٍ كثيرةٍ ضارية، ومع سندٍ من العربات الحربية والفيلة والفرسان وسائر الجند، اندفع محاربو البانچالا على كارنا من كل جانب. وإذ قصدوا قتله، أحاطوا به وبدؤوا ينهالون عليه بعاصفةٍ من المقذوفات والسلاح—سهامٍ وأنواعٍ شتى من النصال المتخصصة—يضغطون القتال بقوة لا تنقطع. وتكشف هذه الصورة خُلُق الحرب القاسي: فالهجوم الجماعي والتطويق التكتيكي يُستعملان لإسقاط بطلٍ واحدٍ رهيب، مُظهِرَين كيف قد تطغى الثأرية والضرورة على كل ضبطٍ في ساحة الوغى.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the grim moral atmosphere of war: when conflict escalates, even renowned heroes become targets of coordinated, many-sided assault. It invites reflection on how intent (jighāṃsā—desire to kill) and tactical necessity can override ideals of restraint, illustrating the tension between kṣatriya duty in battle and the ethical cost of violence.
Sañjaya narrates that Pāñcāla fighters, supported by chariots, elephants, and cavalry, charge Karṇa from all directions. They encircle him with the explicit aim of killing him and begin attacking him with numerous fierce weapons and missiles.