Shloka 27
Karṇa’s advance against the Pāṇḍava host; Arjuna’s clash with the Saṃśaptakas (कर्णस्य पाण्डवसेनाप्रवेशः—अर्जुनस्य संशप्तकसंप्रहारः)
तारकाक्षसुतो वीरो हरिनाम महाबल:,तप उग्र॑ समास्थाय नियमे परमे स्थिता: । उस समय देवताओंने दैत्योंको परास्त कर दिया था, यह हमारे सुननेमें आया है। राजन! दैत्योंके परास्त हो जानेपर तारकासुरके तीन पुत्र ताराक्ष, कमलाक्ष और विद्युन्माली उग्र तपस्याका आश्रय ले उत्तम नियमोंका पालन करने लगे
tārakākṣasuto vīro harināma mahābalaḥ | tapa ugraṃ samāsthāya niyame parame sthitāḥ ||
قال دوريودھانا: «لقد سمعنا أنّ الآلهة في ذلك الحين هزمت الدايتيين. فلما غُلِب الدايتيون، لجأ أبناء تاراكاسورا الثلاثة—تاراكākṣa، وكمالākṣa، وفيديُونمالِي—إلى تقشّفٍ شديد، وثبتوا على أرفع ضروب الانضباط. وهكذا، حتى بعد الهزيمة، التمسوا القوة والغاية عبر ضبط النفس الصارم، لا بالاستسلام لليأس.»
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a recurring epic motif: defeat does not end striving; disciplined effort (tapas and niyama) can be used to rebuild strength and influence. Ethically, it shows how the same tools of self-control may serve either constructive aims or renewed ambition, depending on intention.
Duryodhana recalls an earlier mythic episode: after the Devas defeated the Daityas, Tārakāsura’s three sons undertook intense austerities and strict observances, implying a strategic turn from battlefield loss to ascetic power-gathering.