Shloka 30
रथचिह्नवर्णनम् / Description of Chariot Standards and Allied Advances
Devanagari script
तत्रारावो महानासीदेकं द्रोणं जिघांसताम् | पाण्डवानां निवृत्तानां नानावर्णह्योत्तमै:,वहाँ अनेक प्रकारके रंगवाले उत्तम घोड़ोंसे जुते हुए रथोंद्वारा एकमात्र द्रोणाचार्यको मार डालनेकी इच्छासे लौटे हुए पाण्डव-सैनिकोंका महान् कोलाहल प्रकट हो रहा था
Translation
وهناك ارتفع ضجيج عظيم؛ إذ عاد مقاتلو الباندافا وقد امتلأت نفوسهم رغبةً في قتل درونا وحده، على عرباتٍ مشدودةٍ بخيولٍ ممتازةٍ شتّى الألوان.
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
रावःroar, clamour
रावः:
Karta
TypeNoun
Rootराव
FormMasculine, Nominative, Singular
महान्great
महान्:
TypeAdjective
Rootमहत्
FormMasculine, Nominative, Singular
आसीत्was
आसीत्:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperfect, 3, Singular, Parasmaipada
एकम्one, single
एकम्:
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Accusative, Singular
द्रोणम्Drona
द्रोणम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Accusative, Singular
जिघांसताम्of those wishing to kill
जिघांसताम्:
TypeVerb
Rootहन् (desiderative: जिघांस्)
FormPresent active participle (desiderative), Masculine/Neuter, Genitive, Plural
पाण्डवानाम्of the Pandavas
पाण्डवानाम्:
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Genitive, Plural
निवृत्तानाम्of those who had turned back/returned
निवृत्तानाम्:
TypeAdjective
Rootनि-वृत् (ppp: निवृत्त)
FormPast passive participle, Masculine, Genitive, Plural
नाना-वर्णैःwith various-coloured
नाना-वर्णैः:
Karana
TypeAdjective
Rootनाना-वर्ण
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
उत्तमैःexcellent, best
उत्तमैः:
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes