Shloka 10
Nārāyaṇāstra-utpātaḥ — Aśvatthāman’s Rallying Roar after Droṇa’s Fall (द्रोणपर्व, अध्याय १६७)
राजन! सम्पूर्ण युद्धकलामें कुशल योद्धाओंमें श्रेष्ठ नकुलको सुबलपुत्र शकुनिने शीघ्रतापूर्वक आकर रोका ।। शिखण्डिनमथायान्तं रथेन रथिनां वरम् | कृप: शारद्वतो राजन् वारयामास संयुगे,नरेश्वरर रथसे आते हुए रथियोंमें श्रेष्ठ शिखण्डीको युद्धसस््थलमें शरद्वानके पुत्र कृपाचार्यने रोका
sañjaya uvāca |
rājan! sampūrṇa-yuddha-kalāyāṁ kuśala-yoddhāṇāṁ śreṣṭhaṁ nakulaṁ subala-putraḥ śakuniḥ śīghratāpūrvakam āgamya arodhayat ||
śikhaṇḍinam athāyāntaṁ rathena rathināṁ varam |
kṛpaḥ śāradvatō rājan vārayām āsa saṁyuge ||
قال سانجيا: «أيها الملك، إن شاكوني ابن سوبالا أسرع فتقدّم واعترض ناكولا، وهو أبرع المحاربين وأمهرهم في جميع فنون الحرب. ثم لما أقبل شيخاندي—خير فرسان العجلات—على عربته، كفّه كريپا ابن شارادڤات في ساحة القتال.»
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in a morally complex war, warriors act within their perceived duty and allegiance; the verse highlights disciplined battlefield strategy—checking key opponents to prevent decisive breakthroughs—while reminding the listener that skill and intent operate inside a larger dharmic crisis.
Sanjaya reports to Dhritarashtra that Shakuni quickly intercepts Nakula, and Kripa similarly restrains the advancing Shikhandi—two tactical engagements meant to halt prominent Pandava fighters at a critical moment in the fighting.