Shloka 6
भीमकर्णसमागमः | Bhīma–Karṇa Encounter
Devanagari script
सो<थयं प्राप्तस्तवाक्षेपं पश्य साफल्यमात्मन: । कथं हि राजा राज्यार्थी त्वया गच्छेत संयुगम्,आज यह तुम्हारे बाणोंके मार्गमें आ पहुँचा है। इसे तुम अपनी सफलता समझो; अन्यथा राज्यकी अभिलाषा रखनेवाला राजा दुर्योधन तुम्हारे साथ युद्धभूमिमें कैसे उतर सकता था?
Translation
لقد وقع اليوم في مرمى سهامك. فاعتبر ذلك تمامَ ظفرك؛ وإلا فكيف كان الملك دوريوذانا، الطامع في المُلك، لينزل إلى ساحة الوغى فيبارزك؟
Word by Word
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अथnow/then
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
अयम्this (man)
अयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Singular
प्राप्तःhas come/has reached
प्राप्तः:
TypeVerb
Rootप्र-आप्
Formक्त (past passive participle, used actively), Masculine, Nominative, Singular
तवof you/your
तव:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
आक्षेपम्challenge/taunt/attack (provocation)
आक्षेपम्:
Karma
TypeNoun
Rootआक्षेप
FormMasculine, Accusative, Singular
पश्यsee/consider
पश्य:
TypeVerb
Rootदृश्
Formलोट् (imperative), Second, Singular, परस्मैपद
साफल्यम्success/fruitfulness
साफल्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसाफल्य
FormNeuter, Accusative, Singular
आत्मनःof yourself
आत्मनः:
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Genitive, Singular
कथम्how
कथम्:
TypeIndeclinable
Rootकथम्
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
राजाking
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
राज्यार्थीdesirous of a kingdom
राज्यार्थी:
TypeAdjective
Rootराज्य + अर्थिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वयाby/with you
त्वया:
Karana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormInstrumental, Singular
गच्छेत्would go/should go
गच्छेत्:
TypeVerb
Rootगम्
Formविधिलिङ् (optative), Third, Singular, परस्मैपद
संयुगम्battle/combat
संयुगम्:
Karma
TypeNoun
Rootसंयुग
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
वायुदेव उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes