Shloka 28

अनुविन्दस्तु गदया ललाटे मधुसूदनम्‌ | स्पृष्टवा नाकम्पयत्‌ क्रुद्धो मैनाकमिव पर्वतम्‌,रथियोंमें श्रेष्ठ महारथी अनुविन्दने कुपित हो नृत्य-सा करते हुए गदाद्वारा मधुसूदन भगवान्‌ श्रीकृष्णके ललाटमें आघात किया; परंतु मैनाकपर्वतके समान श्रीकृष्णको कम्पित न कर सका

sañjaya uvāca | anuvindas tu gadayā lalāṭe madhusūdanam | spṛṣṭvā nākampayat kruddho mainākam iva parvatam ||

قال سنجيا: إن أنوفيندا، وقد استبد به الغضب وهو سيد المقاتلين على العربات، ضرب مدهوسودانا (شري كريشنا) على جبهته بهراوته. ومع أنه أصابه، لم يستطع أن يجعل كريشنا يرتجف، كمن يحاول زعزعة جبل مايناكا.

अनुविन्दःAnuvinda
अनुविन्दः:
Karta
TypeNoun
Rootअनुविन्द (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
गदयाwith a mace
गदया:
Karana
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Instrumental, Singular
ललाटेon the forehead
ललाटे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootललाट (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative, Singular
मधुसूदनम्Madhusudana (Krishna)
मधुसूदनम्:
Karma
TypeNoun
Rootमधुसूदन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
स्पृष्ट्वाhaving struck/touched
स्पृष्ट्वा:
TypeVerb
Rootस्पृश् (धातु)
Formक्त्वा (absolutive), Parasmaipada (usage-neutral for ktvā)
नाकम्पयत्did not shake
नाकम्पयत्:
TypeVerb
Rootकम्प् (धातु) + णिच्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
TypeAdjective
Rootक्रुध् (धातु)
Formक्त (past participle), Masculine, Nominative, Singular
मैनाकम्Mainaka (mountain)
मैनाकम्:
TypeNoun
Rootमैनाक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
पर्वतम्a mountain
पर्वतम्:
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
Anuvinda
M
Madhusūdana (Śrī Kṛṣṇa)
G
gadā (mace)
L
lalāṭa (forehead)
M
Maināka mountain

Educational Q&A

Anger-fueled aggression may land a blow, but it need not disturb one who is inwardly steady and supported by dharma; the verse contrasts brute force with unshakable composure, using the mountain Maināka as a simile for Kṛṣṇa’s immovability.

During the battle, Anuvinda, in fury, attacks Kṛṣṇa with a mace and hits his forehead; despite the strike, Kṛṣṇa remains unmoved, emphasizing his extraordinary resilience and the dramatic intensity of the combat.