Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

भीष्मसेनासंनिवेशः — Bhīṣma’s Mobilization, Omens, and the Kaurava Array

मघाविषयग: सोमस्तद्‌ दिन प्रत्यपद्यत । दीप्यमानाश्च सम्पेतुर्दिवि सप्त महाग्रहा:,उस दिन चन्द्रमा मघा नक्षत्रपर था। आकाशमें सात महाग्रह अग्निके समान उद्दीप्त दिखायी दे रहे थे

sañjaya uvāca |

maghāviṣayagaḥ somaḥ tad dinaṃ pratyapadyata |

dīpyamānāś ca sampetur divi sapta mahāgrahāḥ ||

قال سنجيا: في ذلك اليوم دخل القمرُ نطاقَ نكشترة «مَغها». وظهرت في السماء سبعةُ كواكبَ عظيمة تتوهّج كأنها نار—وهي نُذُرٌ تُؤطِّر الحرب بوصفها حدثاً ذا ثِقَلٍ كوني، وتحذّر من الاضطراب ومن العواقب الأخلاقية الثقيلة للمذبحة المقبلة.

मघा-विषयगःbeing in the region of Maghā (nakṣatra)
मघा-विषयगः:
Karta
TypeAdjective
Rootमघा-विषयग
FormMasculine, Nominative, Singular
सोमःthe Moon
सोमः:
Karta
TypeNoun
Rootसोम
FormMasculine, Nominative, Singular
तत्that (state/position)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
दिनम्day
दिनम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिन
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रत्यपद्यतattained/entered
प्रत्यपद्यत:
Karta
TypeVerb
Rootप्रति-√पद्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
दीप्यमानाःshining, blazing
दीप्यमानाः:
Karta
TypeAdjective
Root√दीप्
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
सम्पेतुःfell down/descended
सम्पेतुः:
Karta
TypeVerb
Rootसम्-√पत्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Plural, Parasmaipada
दिविin the sky
दिवि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिव्
FormFeminine, Locative, Singular
सप्तseven
सप्त:
Karta
TypeAdjective
Rootसप्त
FormMasculine, Nominative, Plural
महाग्रहाःgreat planets/major celestial bodies
महाग्रहाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहाग्रह
FormMasculine, Nominative, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
S
Soma (Moon)
M
Maghā (nakṣatra)
S
sapta mahāgrahāḥ (seven great planets/grahas)
D
divi (the sky)