Previous Verse
Next Verse

Shloka 426

भीमसेनस्य बहुमहारथसंयुगः

Bhīmasena’s Engagement with Multiple Mahārathas

धनंजयरथं शीघ्रं शरवर्षरवाकिरत्‌ | तब बारंबार सिंहनाद करते हुए कुरुश्रेष्ठ भीष्मने धनंजयके रथपर शीघ्र ही बाणोंकी वर्षा आरम्भ कर दी

sañjaya uvāca | dhanañjaya-rathaṁ śīghraṁ śara-varṣa-ravākirat | tataḥ bāraṁbāraṁ siṁha-nādaṁ kurvan kuru-śreṣṭho bhīṣmaḥ dhanañjayasya rathe śīghram eva bāṇānāṁ varṣam ārabdhavān |

قال سانجيا: إن بهيشما، سيدَ الكورو وأفضلَهم، كان يزأر مرارًا كزئير الأسد، ثم أسرع فغطّى عربة دهننجايا بوابلٍ مدوٍّ من السهام. وفي لهيب القتال تُظهر هجمة الشيخ التي لا تلين خُلُقَ حرب الكشاتريا القاسي: عزيمة لا تنثني وبراعة في السلاح تُساق إلى النصر، ولو كان الخصم لا نظير له.

धनंजयDhananjaya (Arjuna)
धनंजय:
Karma
TypeNoun
Rootधनंजय
FormMasculine, Accusative, Singular
रथम्chariot
रथम्:
Karma
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Accusative, Singular
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र
शरof arrows
शर:
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Genitive, Plural
वर्षwith a shower (rain)
वर्ष:
Karana
TypeNoun
Rootवर्ष
FormMasculine, Instrumental, Singular
रवwith a roar/sound
रव:
Karana
TypeNoun
Rootरव
FormMasculine, Instrumental, Singular
आकिरत्he showered/covered (with arrows)
आकिरत्:
TypeVerb
Rootआ + कृ
FormImperfect (Lan), 3, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Dhananjaya (Arjuna)
B
Bhishma
K
Kuru (lineage/people)
C
chariot (ratha)
A
arrows (śara/bāṇa)

Educational Q&A

The verse highlights kṣatriya-dharma in practice: steadfastness, disciplined aggression, and strategic skill in battle. Even revered elders like Bhishma act without hesitation when duty and allegiance demand it, illustrating how personal affection is subordinated to the obligations of one’s role in wartime.

Sanjaya describes Bhishma repeatedly giving a lion-like battle cry and unleashing a rapid, loud barrage of arrows that blankets Arjuna’s chariot, signaling an intense escalation in their confrontation on the battlefield.