धृतराष्ट्रस्य सत्कारः — Dhṛtarāṣṭra Honored in the Post-war Court
किंकरा: पर्युपातिष्ठन् सर्वा: सुबलजां तथा । पुरुषप्रवर! कुन्ती
Vaiśampāyana uvāca: kiṅkarāḥ paryupātiṣṭhan sarvāḥ subalajāṃ tathā | puruṣapravara! kuntī, draupadī, yaśasvinī subhadrā, nāgakanyā ulūpī, devī citrāṅgadā, dhṛṣṭaketukī bahin tathā jarāsandhakī putrī—ye tathā kurukulakī dvitīyā bahuśaḥ striyaḥ dāsīvat subalaputrīṃ gāndhārīṃ sevāyāṃ lagāḥ ||
قال فايشَمبايانا: «إنّ جميع أولئك النسوة وقفن حول ابنة سوبالا وخدمنها كأنهنّ إماء. يا خير الرجال—كونتي، ودراوبدي، وسوبهادرا ذات المجد، وأولُوبي أميرة الناگا، وتشيتراṅگدا النبيلة، وأخت دْهريشتاكيتو، وابنة جاراسندها—ومعهنّ نساء كثيرات من سلالة الكورو—كنّ مواظبات على خدمة غاندھاري، زوجة ابن سوبالا.» ويُبرز هذا المقطع خُلُق ما بعد الحرب: التواضع وتقاسم الحِداد؛ إذ تقبل الملكات والسيدات ذوات الحسب الخدمة بوصفها دارما، وتضامنًا، وتوقيرًا للأمّ الكبرى التي قاست فواجع عظيمة.
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights dharma expressed as humble service and respect toward elders in a time of collective loss. Even royal women accept a servant-like role to honor Gāndhārī’s seniority and suffering, modeling ethical solidarity after the devastation of war.
In the opening of Āśramavāsika Parva, the widowed and bereaved women of the Kuru world gather around Gāndhārī and attend upon her. The text lists prominent figures—Kuntī, Draupadī, Subhadrā, Ulūpī, Citrāṅgadā, and others—depicting a household/āśrama setting where service replaces royal privilege.