Previous Verse
Next Verse

Shloka 79

तीर्थवंशोपदेशः

Tīrtha-vaṃśa Upadeśa: Instruction on the Fruits of Sacred Waters

अप्राप्तदमकाश्रैव नासानां वेधकाश्ष ये । बन्धकाश्व पशूनां ये ते वै निरयगामिन:,जो काबूमें न आनेवाले पशुओंका दमन करते, नाथते अथवा कटपरेमें बंद करते हैं, वे नरकगामी होते हैं

aprāptadamakaś caiva nāsānāṃ vedhakaś ca yaḥ | bandhakaś ca paśūnāṃ yaḥ sa vai nirayagāmī ||

قال بهيشما: من يقهرُ الحيوانات التي لا تُروَّض على وجهٍ سليم قهرًا، أو يثقبُ أنوفها أو يجرحها للتحكّم بها، أو يُبقيها موثوقةً محبوسة—فإنه يُقال إنه مُقدَّرٌ إلى الجحيم. تُبرز هذه الوصية أنّ القسوةَ والتقييدَ القهريَّ تجاه المخلوقات العاجزة انتهاكٌ للدارما ويجلب عاقبةً أخلاقيةً جسيمة.

अप्राप्तदमकाःthose who subdue (animals) not yet tamed / not amenable to control
अप्राप्तदमकाः:
Karta
TypeAdjective
Rootअ-प्राप्त-दमक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
अश्रैवindeed / surely (emphatic particle; reading uncertain)
अश्रैव:
TypeIndeclinable
Rootअश्रैव (अव्यय/निपात)
नासानाम्of the noses (nostrils)
नासानाम्:
TypeNoun
Rootनासा (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Genitive, Plural
वेधकाःpiercers (those who pierce)
वेधकाः:
Karta
TypeNoun
Rootवेधक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
येwho
ये:
Karta
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
बन्धकाःbinders (those who bind)
बन्धकाः:
Karta
TypeNoun
Rootबन्धक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
पशूनाम्of animals
पशूनाम्:
TypeNoun
Rootपशु (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive, Plural
येwho
ये:
Karta
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
तेthey
ते:
Karta
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय/निपात)
निरयगामिनःhell-goers / destined for hell
निरयगामिनः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरय-गामिन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
P
paśu (animals/cattle)
N
niraya (hell)

Educational Q&A

Cruel control of animals—especially by painful methods like piercing the nose or by harsh confinement—violates dharma and leads to severe karmic demerit, described here as a hell-bound destiny.

In Bhīṣma’s instruction on dharma (Anuśāsana Parva), he lists actions that constitute wrongdoing; this verse condemns specific forms of animal cruelty and declares their grave consequence.