Ādi Parva, Adhyāya 85: Āṣṭaka–Yayāti संवादः
Merit-Exhaustion, Rebirth, and the Critique of Pride
ययातिरुवाच जरा वली च मां तात पलितानि च पर्यगुः । काव्यस्योशनस: शापान्न च तृप्तोडस्मि यौवने,ययातिने कहा--तात! कविपुत्र शुक्राचार्यके शापसे मुझे बुढ़ापेने घेर लिया; मेरे शरीरमें झुर्रियाँ पड़ गयीं और बाल सफेद हो गये; किंतु मैं अभी जवानीके भोगोंसे तृप्त नहीं हुआ हूँ
yayātir uvāca jarā valī ca māṃ tāta palitāni ca paryaguḥ | kāvyasyośanasaḥ śāpān na ca tṛpto 'smi yauvanena ||
قال يَياطي: «يا بُنيَّ الحبيب، لقد أدركتني الشيخوخة—فقد ظهرت التجاعيد واشتعل الشيب في شعري. وبسبب لعنة كافْيَا أُشَنَس (شُكْرَاتشاريا)، استولت عليَّ السنُّ؛ ومع ذلك فما زلت غير مُرتوٍ من لذّات الشباب».
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights the insatiability of sense-desire: even when old age arrives, craving may remain. It also underscores moral causality—one’s actions can invite consequences (here, a curse) that abruptly alter life’s course.
King Yayāti addresses his son, lamenting that due to Śukrācārya’s curse he has suddenly become old—wrinkled and grey-haired—while his longing for youthful enjoyment remains unfulfilled.