Previous Verse
Next Verse

Shloka 34

Ādi-parva, Adhyāya 73: Devayānī–Śarmiṣṭhā Dispute, Confinement in the Well, and Yayāti’s Rescue

वैशम्पायन उवाच ततो धर्मिष्ठतां वव्रे राज्याच्चास्खलनं तथा । शकुन्तला पौरवाणां दुष्पन्तहितकाम्यया,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! तब शकुन्तलाने दुष्यन्तके हितकी इच्छासे यह वर माँगा कि पुरुवंशी नरेश सदा धर्ममें स्थिर रहें और वे कभी राज्यसे भ्रष्ट न हों

Vaiśampāyana uvāca: tato dharmiṣṭhatāṁ vavre rājyāc cāskhalanaṁ tathā | Śakuntalā Pauravāṇāṁ Duṣyanta-hita-kāmyayā ||

قال ڤيشَمبايَنة: عندئذٍ طلبت شَكونتَلا، رغبةً في خير دوشيَنتا، هذه المنحة: أن يثبت ملوك سلالة الباورڤا راسخين في الدَّرما، وألا يزلّوا قطّ أو يسقطوا عن سيادتهم وملكهم.

वैशम्पायनःVaiśampāyana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular, Parasmaipada
ततःthen/thereupon
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
धर्मिष्ठताम्steadfastness in dharma (righteousness)
धर्मिष्ठताम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्मिष्ठता
FormFeminine, Accusative, Singular
वव्रेchose/asked (as a boon)
वव्रे:
Karta
TypeVerb
Rootवृ
FormPerfect, Third, Singular, Atmanepada
राज्यात्from the kingdom/from sovereignty
राज्यात्:
Apadana
TypeNoun
Rootराज्य
FormNeuter, Ablative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अस्खलनम्non-falling; not slipping (from it)
अस्खलनम्:
Karma
TypeNoun
Rootअस्खलन
FormNeuter, Accusative, Singular
तथाlikewise/also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
शकुन्तलाŚakuntalā
शकुन्तला:
Karta
TypeNoun
Rootशकुन्तला
FormFeminine, Nominative, Singular
पौरवाणाम्of the Pauravas (Puru’s descendants)
पौरवाणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपौरव
FormMasculine, Genitive, Plural
दुष्पन्तof Duṣyanta
दुष्पन्त:
TypeNoun
Rootदुष्पन्त
FormMasculine, Genitive, Singular
हितwelfare/good
हित:
TypeNoun
Rootहित
FormNeuter, Genitive, Singular
काम्ययाdesiring (with the desire)
काम्यया:
Karana
TypeAdjective
Rootकाम्य
FormFeminine, Instrumental, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ś
Śakuntalā
D
Duṣyanta
P
Pauravas (descendants of Puru)
R
rājya (sovereignty/kingship)

Educational Q&A

Rulership is portrayed as secure and meaningful only when grounded in dharma; the ideal boon is not mere power but unwavering righteousness and stability in governance.

Śakuntalā, thinking of Duṣyanta’s good, requests a boon that the Paurava kings remain devoted to dharma and never lose their kingdom—linking dynastic continuity with ethical steadfastness.