Shloka 133
कच-देवयानी संवादः
Kaca–Devayānī Dialogue and the Curse on Vidyā
निर्जने विपिने रम्ये शकुन्तै: परिवारिताम् । (मां दृष्टवैवान्वपद्यन्त पादयो: पतिता द्विजा: । अब्रुवज्छकुना: सर्वे कल॑ मधुरभाषिण: ।। इस प्रकार वहाँ शकुन्त ही मेनकाकुमारीकी रक्षा कर रहे थे। उसी समय आचमन करनेके लिये जब मैं मालिनीतटपर गया तो देखा--यह रमणीय निर्जन वनमें पक्षियोंसे घिरी हुई सो रही है। मुझे देखते ही वे सब मधुरभाषी पक्षी मेरे पैरोंपर गिर गये और सुन्दर वाणीमें इस प्रकार कहने लगे
nirjane vipine ramye śakuntaiḥ parivāritām | māṃ dṛṣṭvaivānvapadyanta pādayoḥ patitā dvijāḥ | abruvañ śakunāḥ sarve kalaṃ madhurabhāṣiṇaḥ ||
قال كانفا (Kaṇva): «في غابةٍ جميلةٍ موحشةٍ رأيتها، تحفّ بها الطيور. فلما أبصرَتْني تلك الطيورُ “ثنائيةَ الميلاد” خرّت عند قدميّ، وخاطبتني بصوتٍ رقيقٍ عذب». إن هذا المشهد يصوّر حماية الطفلة حراسةً هادئةً على سنن الدارما؛ حتى مخلوقات البرّية تعرف الزاهدَ البارّ وتلتمس عونه بدل أن تفزع منه.
कण्व उवाच
Educational Q&A
Dharma is shown as protective care for the helpless: the ascetic’s presence inspires trust, and even wild creatures participate in safeguarding the vulnerable, implying that righteousness naturally draws beings toward refuge and compassion.
Kaṇva describes encountering a girl lying in a beautiful, lonely forest, surrounded by birds. On seeing him, the birds approach, fall at his feet, and speak sweetly—signaling that they have been guarding her and are now entrusting her to the sage.