Shloka 25
Adhyāya 71: Kaca and the Saṃjīvanī-vidyā
Devayānī–Śukra Episode
Devanagari script
समां न च्यावयेत् स्थानात् त॑ वै गत्वा प्रलोभय । चर तस्य तपोविषध्नं कुरु मेडविधघ्नमुत्तमम्,“अतः ऐसा करो, जिससे वे मुझे अपने स्थानसे भ्रष्ट न कर सकें। तुम उनके पास जाकर उन्हें लुभाओ, उनकी तपस्यामें विघ्न डाल दो और इस प्रकार मेरे विघ्नके निवारणका उत्तम साधन प्रस्तुत करो
Translation
«فاصنعي إذن ما يمنعه من أن يزعزعني عن مقامي. اذهبي إليه وراوديه؛ شوّشي عليه تَبَسَه (نسكه)، وقدّمي خير وسيلة لدفع العائق عني.»
Word by Word
समाम्the (same) position/state
समाम्:
Karma
TypeNoun
Rootसमा
FormFeminine, Accusative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
च्यावयेत्should dislodge/make fall
च्यावयेत्:
TypeVerb
Rootच्यावय् (च्यु + णिच्)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
स्थानात्from (his) place/position
स्थानात्:
Apadana
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Ablative, Singular
तत्that (task/thing)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
गत्वाhaving gone
गत्वा:
TypeVerb
Rootगम्
FormAbsolutive (ktvā), Parasmaipada (usage)
प्रलोभयentice, lure
प्रलोभय:
TypeVerb
Rootप्र-लुभ् (लुभ् + णिच्)
FormImperative (Lot), 2nd, Singular, Parasmaipada
चरgo/move about
चर:
TypeVerb
Rootचर्
FormImperative (Lot), 2nd, Singular, Parasmaipada
तस्यof him/of that
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
तपो-विषध्नम्destroying/impairing (his) austerity
तपो-विषध्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootतपस् + विषध्न
FormNeuter, Accusative, Singular
कुरुdo, make
कुरु:
TypeVerb
Rootकृ
FormImperative (Lot), 2nd, Singular, Parasmaipada
मेद-विधघ्नम्a (most) effective remover of obstacles (lit. destroyer of impediment)
मेद-विधघ्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमेदस् + विधघ्न
FormNeuter, Accusative, Singular
उत्तमम्best, excellent
उत्तमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootउत्तम
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
कण्व उवाच
Meter (Chandas)
Sandhi Notes