Shloka 30
Droṇa’s Ācārya-Dakṣiṇā: Capture of Drupada and Division of Pāñcāla (द्रोण-आचार्यदक्षिणा)
प्रसह बन्धने बद्ध्वा प्रशासिष्ये वसुंधराम् । एवं स निश्चयं पाप: कृत्वा दुर्योधनस्तदा । नित्यमेवान्तरप्रेक्षी भीमस्यासीन्महात्मन:,“इसलिये नगरोद्यानमें जब वह सो जाय, तब उसे उठाकर हमलोग गंगाजीमें फेंक दें। इसके बाद उसके छोटे भाई अर्जुन और बड़े भाई युधिष्ठिरको बलपूर्वक कैदमें डालकर मैं अकेला ही सारी पृथ्वीका शासन करूँगा।' ऐसा निश्चय करके पापी दुर्योधन महात्मा भीमसेनका अनिष्ट करनेके लिये सदा मौका ढूँढ़ता रहता था
prasaha bandhane baddhvā praśāsiṣye vasuṃdharām | evaṃ sa niścayaṃ pāpaḥ kṛtvā duryodhanas tadā | nityam evāntaraprekṣī bhīmasyāsīn mahātmanaḥ ||
قال فَيْشَمْبايَنَة: «بعد أن أقيّدهم قسرًا في الأسر، سأحكم الأرض». وإذ صاغ دوريوذانا الآثم هذا العزم الخبيث، أخذ منذ ذلك الحين يترصّد على الدوام ثغرةً ليؤذي بهيما النبيل—وقد تعلّق قلبه بالمكر والاستبداد لا بالاستقامة.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Unchecked ambition and envy lead to adharma: Duryodhana’s resolve to seize power through coercion and harm to a virtuous kinsman illustrates how unethical means corrupt kingship and set the stage for wider ruin.
After deciding to rule alone by forcibly imprisoning his brothers, Duryodhana continually searches for a chance to injure Bhīma. The verse highlights his settled intent and ongoing vigilance for an opportunity to do harm.