Shloka 1
पाण्डोः प्रव्रज्या-व्रतवर्णनम् | Pāṇḍu’s Resolve for Renunciation and Forest Discipline
(दाक्षिणात्य अधिक पाठका $ “लोक मिलाकर कुल २६३ श्लोक हैं) #ीी:)#ी >> श््य बीज नस -“अयं तु परमो धर्मो यद् योगेनात्मदर्शनम्' याज्ञवल्क्यस्मृतिके इस कथनके अनुसार आत्मदर्शन ही सबसे उत्त्ृष्ट धर्म है। नवाधिकशततमो<्ध्याय: राजा धृतराष्ट्रका विवाह भीष्म उवाच गुणै: समुदितं सम्यगिदं न: प्रथितं कुलम् अत्यन्यान् पृथिवीपालान् पृथिव्यामधिराज्यभाक्,भीष्मजीने कहा--बेटा विदुर! हमारा यह कुल अनेक सदगुणोंसे सम्पन्न होकर इस जगत्में विख्यात हो रहा है। यह अन्य भूपालोंको जीतकर इस भूमण्डलके साम्राज्यका अधिकारी हुआ है
bhīṣma uvāca | guṇaiḥ samuditaṃ samyag idaṃ naḥ prathitaṃ kulam | aty anyān pṛthivīpālān pṛthivyām adhirājyabhāk ||
قال بهيشما: «يا بُنيَّ فيدورا، إن سلالتنا، بما اجتمع فيها من الفضائل، قد ذاع صيتها في العالم على وجهٍ قويم. ولما فاقت سائر الملوك، نالت حقَّ السيادة على الأرض.»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Virtue (guṇa) is presented as the foundation of a dynasty’s true fame and political legitimacy; sovereignty is implied to be justified not merely by power but by recognized excellence and right conduct.
Bhishma addresses Vidura and frames the Kuru family’s standing: their lineage is celebrated for its virtues and has achieved imperial authority by surpassing rival rulers, setting a political-ethical context for the events around Dhritarashtra’s marriage in this chapter.