Home›Garuda Purana›Brahma Khanda›Adhyaya 180›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 1

Dhūpa-Lepa-Mantra-Prayoga: Vaśīkaraṇa, Rakṣā, Jvara-nāśa, and Stambhana Applications

Devanagari script

ऽध्यायः हरिरुवाच / वचा मांसी च बिल्वञ्च तगरं पद्मकेसरम् / नागपुष्पं प्रियङ्गुञ्च समभागानि चूर्णयेत् / अनेन धूपितो मर्त्यः कामवद्विचरेन्महीम्

Transliteration

'dhyāyaḥ hariruvāca / vacā māṃsī ca bilvañca tagaraṃ padmakesaram / nāgapuṣpaṃ priyaṅguñca samabhāgāni cūrṇayet / anena dhūpito martyaḥ kāmavadvicarenmahīm

Translation

قال هري: «لْيُسحقْ بالتساوي: vacā وmāṁsī وbilva وtagara ومياسم اللوتس وnāga-puṣpa وpriyaṅgu. فالمَرء إذا بُخِّر بهذا الدُّخَان العِطْر سار في الأرض كمن تُشتهى رؤيته—حرًّا جذّابًا.»

Word by Word
अध्यायःchapter
अध्यायः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअध्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; शीर्षक/विषयवाचक
हरिःHari
हरिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातुः—वच् (वचने)
वचाvacā (Acorus calamus)
वचा:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्रव्यवाचक (ingredient-list context: द्वितीया)
मांसीmāṃsī (spikenard)
मांसी:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमांसी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्रव्यवाचक (ingredient)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
बिल्वम्bilva (bael)
बिल्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबिल्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
तगरम्tagara (Valeriana)
तगरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतगर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
पद्मकेसरम्lotus-stamens/pollen
पद्मकेसरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपद्म + केसर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (पद्मस्य केसरम्)
नागपुष्पम्nāga-flower (a fragrant flower)
नागपुष्पम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनाग + पुष्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (नागस्य/नाग-नामकं पुष्पम्)
प्रियङ्गुpriyaṅgu (fragrant plant)
प्रियङ्गु:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रियङ्गु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग/पुंलिङ्ग (द्रव्यनाम), द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
समभागानिin equal parts
समभागानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसम + भाग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कर्मधारय (समाः भागाः यस्य)
चूर्णयेत्should powder
चूर्णयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचूर्णय् (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातुः—चूर्णय् (चूर्णीकरणे, denominative)
अनेनwith this
अनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; सर्वनाम
धूपितःfumigated
धूपितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootधूपित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle) धातुः—धूप्/धूपय् (धूपने)
मर्त्यःa man/mortal
मर्त्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कामवत्as he wishes/at will
कामवत्:
Sambandha (Modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकामवत् (अव्यय/तद्धित)
Formउपमान-अव्यय (adverbial: 'like as desired'); तद्धितान्त अव्ययीभावप्राय प्रयोग
विचरेत्should roam
विचरेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; उपसर्गः—वि; धातुः—चर् (गत्यर्थे)
महीम्the earth
महीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
Speaker

Lord Vishnu (Hari)

Philosophical Teaching

Concept: Use of sensory disciplines (gandha) to influence social perception; controlled enjoyment within worldly aims (kāma) when regulated.

Vedantic Theme: Guṇa-influence via sense-objects; managing rajas through prescribed means rather than impulsive craving.

Application: Powder equal parts vacā, māṁsī, bilva, tagara, padma-kesara, nāga-puṣpa, priyaṅgu; use as incense/fumigation on the person to enhance attractiveness and desirability.

Verse Rasa

Primary Rasa: shringara

Secondary Rasa: adbhuta

Cross References

Related Themes: Garuda Purana 1.180 (dhūpa/lepa/vashīkaraṇa cluster)

Characters & Entities
H
Hari (Vishnu)

FAQs

This verse presents dhūpa as a purposeful ritual act using specific aromatics; its stated fruit is enhanced desirability and ease of moving in the world, indicating incense as a means of cultivating auspicious personal influence.

It does not directly describe the post-death journey; instead, it belongs to a conduct/ritual context, teaching a worldly sādhana (practice) involving fragrant substances and its result in embodied life.

If used, it suggests preparing a balanced herbal incense powder and employing it as a traditional dhūpa for personal and domestic auspiciousness, while keeping the practice ethical and non-harmful.

←Previous Verse
Next Verse→