Shloka 31
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
एवं सृष्टौ पाठो विपरीतः संहृतावमुन्येव / स्थानानि योजनीयौ विसर्गबिन्दू च वर्णान्तौ
Transliteration
evaṃ sṛṣṭau pāṭho viparītaḥ saṃhṛtāvamunyeva / sthānāni yojanīyau visargabindū ca varṇāntau
Translation
هكذا، في الخلق تكون التلاوة على ترتيبٍ معكوس؛ أمّا في الانحلال (سَمْهارا) فكما قيل هنا. وتُوصَل المواضع، ويكون الفِسَرْغا والبِنْدو في آخر الحرف.
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb of manner)
सृष्टौin creation
सृष्टौ:
Adhikarana (अधिकरण/locative)
TypeNoun
Rootसृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
पाठःrecitation/order (reading)
पाठः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपाठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
विपरीतःreversed/opposite
विपरीतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविपरीत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying पाठः)
संहृतौin dissolution/withdrawal
संहृतौ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंहृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
अमुनिin that (state/context)
अमुनि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (irregular stem)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphasis)
स्थानानिpositions/places
स्थानानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), बहुवचन
योजनीयौare to be arranged
योजनीयौ:
Kriya (क्रिया/predicative obligation)
TypeVerb
Rootयुज् (धातु) → योजनीय (कृदन्त)
Formविधेय-विशेषण (gerundive/भाव्य), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन (Dual); ‘to be arranged/placed’
विसर्ग-बिन्दूvisarga and bindu
विसर्ग-बिन्दू:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootविसर्ग (प्रातिपदिक) + बिन्दु (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
वर्ण-अन्तौat the end of the letters
वर्ण-अन्तौ:
Adhikarana (अधिकरण/locative sense implied: at the end)
TypeNoun
Rootवर्ण (प्रातिपदिक) + अन्त (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (वर्णस्य अन्तः); पुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन