Shloka 122
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
तज्जङ्घाप्रपदे वामप्रपदादिविलोमतः / चक्रेशीं न्यस्य चक्रं च समर्च्य व्याप्य वर्ष्मणि
Transliteration
tajjaṅghāprapade vāmaprapadādivilomataḥ / cakreśīṃ nyasya cakraṃ ca samarcya vyāpya varṣmaṇi
Translation
عند الساق وباطن القدم هناك، ثم ابتداءً من باطن القدم اليسرى على الترتيب المعكوس؛ ضَعِ السيدة تشاكريشي (Cakreśī) وضعِ الشاكرا (cakra)، واعمُد إلى عبادتها كما يليق، واجعلها تسري في الجسد كلّه.
Word by Word
तत्-जङ्घा-प्रपदेon that shin/leg’s forepart (instep region)
तत्-जङ्घा-प्रपदे:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + जङ्घा (प्रातिपदिक) + प्रपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (तस्य जङ्घायाः प्रपदे)
वाम-प्रपद-आदि-विलोमतःin reverse order starting from the left instep etc.
वाम-प्रपद-आदि-विलोमतः:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootवाम (प्रातिपदिक) + प्रपद (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + विलोमतस् (अव्यय)
Formअव्ययीभावसमासः; अव्ययार्थे ‘विलोमतः’ (adverb: in reverse order) ‘starting from the left instep etc.’
चक्रेशीम्Cakreśī (goddess)
चक्रेशीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचक्रेशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
न्यस्यhaving placed
न्यस्य:
Kriyā (क्रिया—पूर्वकर्म)
TypeVerb
Rootनि-√अस्/न्यस् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund, ल्यप्); ‘having placed’
चक्रम्disc (chakra)
चक्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
समर्च्यhaving worshipped
समर्च्य:
Kriyā (क्रिया—पूर्वकर्म)
TypeVerb
Rootसम्-√अर्च् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having worshipped’
व्याप्यhaving pervaded/covered
व्याप्य:
Kriyā (क्रिया—पूर्वकर्म)
TypeVerb
Rootवि-√आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having pervaded/covered’
वर्ष्मणिon the body
वर्ष्मणि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवर्ष्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन