Shloka 86
Dīkṣā-bhedaḥ (Types of Initiation) — Lalitopākhyāna: Hayagrīva–Agastya Dialogue
Devanagari script
शिष्यो यदि न गृह्णीया च्छिष्ये पापं गुरोर्न हि / लक्ष्मीनारायणौ वाणीधातारौ गिरिजाशिवौ
Transliteration
śiṣyo yadi na gṛhṇīyā cchiṣye pāpaṃ gurorna hi / lakṣmīnārāyaṇau vāṇīdhātārau girijāśivau
Translation
إن لم يتقبّل التلميذ (التعليم)، فالخطيئة على التلميذ لا على المعلّم؛ ولْيُستحضَر الأزواج الإلهيون: لاكشمي–نارايانا، ڤاني–دهاتا، غيريجا–شيفا.
Word by Word
शिष्यःthe disciple
शिष्यः:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
यदिif
यदि:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formसम्बन्धबोधक-अव्यय (conditional conjunction)
नnot
न:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
गृह्णीयात्should accept/receive
गृह्णीयात्:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Root√ग्रह् (ग्रहणे/धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
शिष्येin/for the disciple
शिष्ये:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootशिष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
पापम्sin (would be)
पापम्:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
गुरोःof the teacher
गुरोः:
सम्बन्ध (Sambandha/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
नnot
न:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
हिindeed/for
हि:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
लक्ष्मीनारायणौLakṣmī and Nārāyaṇa
लक्ष्मीनारायणौ:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootलक्ष्मी + नारायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व
वाणीधातारौVāṇī (Sarasvatī) and Dhātā (Brahmā)
वाणीधातारौ:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootवाणी + धातार् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व
गिरिजाशिवौGirijā (Pārvatī) and Śiva
गिरिजाशिवौ:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरिजा + शिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व