Shloka 84
Dīkṣā-bhedaḥ (Types of Initiation) — Lalitopākhyāna: Hayagrīva–Agastya Dialogue
Devanagari script
अशक्तौ भावनाद्रव्यैरर्चयेन्नित्यमंबिकाम् / गृहस्थस्तु महादेवीं मङ्गलाचारसंयुतः
Transliteration
aśaktau bhāvanādravyairarcayennityamaṃbikām / gṛhasthastu mahādevīṃ maṅgalācārasaṃyutaḥ
Translation
إن عجز المرء عن الوسائل، فليعبد أمبيكا كلَّ يوم بقرابين تُنشئها النية والتأمل؛ وأما ربّ الأسرة فليُجِلّ المهاديڤي مقرونًا بالسلوك المبارك.
Word by Word
अशक्तौin inability/when unable
अशक्तौ:
अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
भावनाद्रव्यैःwith mental-substitute offerings (items of contemplation)
भावनाद्रव्यैः:
करण (Karaṇa/करण)
TypeNoun
Rootभावना + द्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (भावनायाः द्रव्याणि)
अर्चयेत्should worship
अर्चयेत्:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Root√अर्च् (पूजायाम्/धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
नित्यम्always/regularly
नित्यम्:
क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण नपुंसक-एकवचन-द्वितीया (adverbial accusative)
अम्बिकाम्Ambikā (the Goddess)
अम्बिकाम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootअम्बिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गृहस्थःa householder
गृहस्थः:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृहस्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrastive particle)
महादेवीम्the Great Goddess
महादेवीम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्मधारय (महती देवी)
मङ्गलाचारसंयुतःendowed with auspicious conduct/ritual
मङ्गलाचारसंयुतः:
कर्ता-विशेषण (Kartṛ-viśeṣaṇa/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमङ्गल + आचार + संयुत (प्रातिपदिक; √युज्-क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष (मङ्गलाचारैः संयुतः = endowed with auspicious conduct)