Shloka 116
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
गोभूवस्त्र हिरण्याद्यैस्तत्तीर्थक्षेत्रवासिनः / प्रीणयित्वा सपत्नीकस्तथा तद्भक्तिपूजकान्
Transliteration
gobhūvastra hiraṇyādyaistattīrthakṣetravāsinaḥ / prīṇayitvā sapatnīkastathā tadbhaktipūjakān
Translation
وبالأبقار والأراضي والملابس والذهب وسائر العطايا، أفرح الملكُ مع زوجته سكانَ ذلك التيرثا والموضع المقدّس، وكذلك أكرم العابدين المخلصين القائمين بالعبادة هناك.
Word by Word
गोभूवस्त्रcows, land, and garments
गोभूवस्त्र:
Upapada/Qualifier (विशेषणम्)
TypeNoun
Rootगो-भू-वस्त्र (प्रातिपदिक; गो + भू + वस्त्र)
Formनपुंसकलिङ्ग (समाहार-द्वन्द्व), प्रथमा/द्वितीया बहुवचन-रूपेण द्रव्यसमूहः; अत्र तृतीया-बहुवचनस्य विशेषणरूपेण (गोभूवस्त्र-हिरण्याद्यैः)
हिरण्याद्यैःwith gold and other (gifts)
हिरण्याद्यैः:
Karaṇa (करणम्)
TypeNoun
Rootहिरण्य-आदि (प्रातिपदिक; हिरण्य + आदि)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन; ‘हिरण्यं आदिः येषां’ (etc.)
तत्of that
तत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन; ‘तस्य’ अर्थे, समासपूर्वपदत्वेन (तत्-तीर्थ-क्षेत्र-वासिनः)
तीर्थक्षेत्रवासिनःthe residents of the sacred ford and temple-area
तीर्थक्षेत्रवासिनः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ-क्षेत्र-वासिन् (प्रातिपदिक; तीर्थ + क्षेत्र + वासिन्)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन; तत्पुरुष-समास: तीर्थक्षेत्रे वसन्ति ये
प्रीणयित्वाhaving pleased/satisfied
प्रीणयित्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषणम्)
TypeVerb
Rootप्रीण् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), णिच्-प्रयोग (causative sense possible in usage), अर्थे: तर्पयित्वा/सन्तोषयित्वा
सपत्नीकाḥ(he) along with his wife
सपत्नीकाḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootस-पत्नी-क (प्रातिपदिक; सह + पत्नी + क)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन; बहुव्रीहि: पत्नी सहितः (with his wife)
तथाlikewise/also
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकार/समुच्चयवाचक (adverb: likewise/also)
तद्of that (goddess/place)
तद्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन; समासपूर्वपदत्वेन (तद्-भक्ति-पूजकान्)
भक्तिपूजकान्devotional worshippers
भक्तिपूजकान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ति-पूजक (प्रातिपदिक; भक्ति + पूजक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन; तत्पुरुष: भक्त्या पूजयन्ति ये