Previous Verse
Next Verse

Shloka 71

श्रीनगर-त्रिपुरा-सप्तकक्षा-पालकदेवताप्रकाशनम्

Revelation of the Guardian Deities of Śrīnagara-Tripurā’s Seven Enclosures

ध्वजहस्तो मृगवरे वाहने महति स्थितः / ललितायजनध्यानक्रमपूजनतत्परः

dhvajahasto mṛgavare vāhane mahati sthitaḥ / lalitāyajanadhyānakramapūjanatatparaḥ

بيده رايةُ الظَّفَر، قائمٌ على المركب العظيم، ذلك الحيوانُ النبيل؛ مواظبٌ على ترتيبِ اليَجْنَا والتأمّلِ والعبادةِ الطقسية للسيّدة لاليتا.

ध्वज-हस्तःbanner-in-hand
ध्वज-हस्तः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootध्वज (प्रातिपदिक) + हस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; बहुव्रीहिः—‘ध्वजः हस्ते यस्य सः’ (one whose hand holds a banner)
मृग-वरेon the best of beasts
मृग-वरे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक) + वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुषः—‘मृगाणां वरः’ (best of animals)
वाहनेon the vehicle
वाहने:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootवाहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
महतिgreat
महति:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘वाहने’ इति विशेषणम्
स्थितःstanding/situated
स्थितः:
Karta (कर्ता/Subject predicate)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त/क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थः—स्थितः (having stood/being situated)
ललिता-यजन-ध्यान-क्रम-पूजन-तत्परःdevoted to Lalitā’s worship, meditation, and ritual sequence
ललिता-यजन-ध्यान-क्रम-पूजन-तत्परः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootललिता (प्रातिपदिक) + यजन (प्रातिपदिक) + ध्यान (प्रातिपदिक) + क्रम (प्रातिपदिक) + पूजन (प्रातिपदिक) + तत्पर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः—‘ललितायाः यजन-ध्यान-क्रम-पूजने तत्परः’ (devoted to worship in the sequence of sacrifice and meditation of Lalitā)