Shloka 44
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
तस्माद्गोपुरमूलस्य वेष्टो विंशतियोजनः / उपर्युपरि वेष्टस्य ह्रास एव प्रकीर्त्यते
Transliteration
tasmādgopuramūlasya veṣṭo viṃśatiyojanaḥ / uparyupari veṣṭasya hrāsa eva prakīrtyate
Translation
فلذلك، من أصل الغوبورا يكون السورُ المُحيطُ به عشرين يوجنة؛ وكلما ارتفع السورُ طبقةً بعد طبقة ذُكر أن محيطه لا يزيد إلا نقصانًا.
Word by Word
तस्मात्therefore; from that
तस्मात्:
Hetu (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (Avyaya); अपादानार्थे/हेतौ—“therefore/from that” (ablatival sense)
गोपुर-मूलस्यof the gopura-base
गोपुर-मूलस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootगोपुर (प्रातिपदिक) + मूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—“of the base of the gopura”
वेष्टःthe encircling wall/outer enclosure
वेष्टः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवेष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
विंशति-योजनःtwenty yojanas (in measure)
विंशति-योजनः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविंशति (संख्या-प्रातिपदिक) + योजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन; द्विगु-समासः (numerical)—“twenty-yojana (in extent)”
उपरिabove
उपरि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउपरि (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-उपसर्ग/क्रियाविशेषण—“above”
उपरिabove (again)
उपरि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउपरि (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति—“higher and higher/one above another”
वेष्टस्यof the enclosure
वेष्टस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootवेष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th), एकवचन
ह्रासःdecrease/diminution
ह्रासः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootह्रास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन
एवindeed/only
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)
प्रकीर्त्यतेis proclaimed/said
प्रकीर्त्यते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + कीर्त् (धातु)
Formलट् (Present/लट्), कर्मणि प्रयोग (Passive/कर्मणि), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन