Shloka 143
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
तदस्त्रज्वालयाक्रान्तं शून्यकं तस्य पट्टनम् / सस्त्रीकं च सबालं च सगोष्ठं धनधान्यकम्
Transliteration
tadastrajvālayākrāntaṃ śūnyakaṃ tasya paṭṭanam / sastrīkaṃ ca sabālaṃ ca sagoṣṭhaṃ dhanadhānyakam
Translation
واجتاح لهيب ذلك السلاح مدينته فغدت خالية: بالنساء والأطفال، وبالقطعان والجماعة كلها، وبالمال والحبوب—كل ذلك قد فُني وزال.
Word by Word
तत्-अस्त्र-ज्वालयाby the flame of that weapon
तत्-अस्त्र-ज्वालया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम) + अस्त्र + ज्वाला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया विभक्ति; एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (तस्य अस्त्रस्य ज्वाला) — Instrumental singular (by the flame of that weapon)
आक्रान्तम्overrun/engulfed
आक्रान्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootआ + क्रम् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन — Past passive participle (overrun/covered), agreeing with ‘paṭṭanam’
शून्यकम्empty
शून्यकम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootशून्यक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन — Accusative singular (empty)
तस्यof him/that one
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति; एकवचन — Genitive singular
पट्टनम्city
पट्टनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपट्टन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन — Accusative singular (city)
स-स्त्रीकम्with women
स-स्त्रीकम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस (सह/सहित-उपसर्गवत्) + स्त्रीक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन; अव्ययीभावः (स्त्रीभिः सहितम्) — Accusative singular (together with women)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
स-बालम्with children
स-बालम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस (सहित) + बाल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन; अव्ययीभावः (बालैः सहितम्) — Accusative singular (with children)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
स-गोष्ठम्with the cowherd-settlement/cattle-sheds
स-गोष्ठम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस (सहित) + गोष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन; अव्ययीभावः (गोष्ठेन/गोष्ठैः सहितम्) — Accusative singular (with cowherd-settlement/with cattle-sheds)
धन-धान्यकम्with wealth and grain
धन-धान्यकम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootधन + धान्यक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन; द्वन्द्वसमासः (धनं च धान्यं च) — Accusative singular (with wealth and grain)