Shloka 74
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
बहुवर्मसमाविष्टाश्छेदिनीः पिच्छलास्तथा / ईषदम्लाश्च कट्वम्ला मधुराम्लास्तथा पराः
Transliteration
bahuvarmasamāviṣṭāśchedinīḥ picchalāstathā / īṣadamlāśca kaṭvamlā madhurāmlāstathā parāḥ
Translation
منها ما اكتسى بطبقات كثيرة، ومنها ما كان قاطعًا، ومنها ما كان لزجًا؛ ومنها ما كان حامضًا قليلًا، ومنها الحامض الحادّ، ومنها الحامض الحلو وهو الأرفع.
Word by Word
बहु-वर्म-समाविष्टाःpervaded with much ‘armor/coating’ (thickly covered)
बहु-वर्म-समाविष्टाः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + वर्म (प्रातिपदिक) + समाविष्ट (कृदन्त, सम्+आ+विश्-धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त), (f. nom. pl.)
छेदिनीःcutting, piercing
छेदिनीः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootछेदिनी (प्रातिपदिक; छिद्-धातु से)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (f. nom. pl.)
पिच्छलाःslimy, viscous
पिच्छलाः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootपिच्छल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (f. nom. pl.)
तथाlikewise, also
तथा:
सम्बन्ध/प्रकार (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय—प्रकारवाचक/समुच्चयार्थ (adverb: ‘also/likewise’)
ईषत्-अम्लाःslightly sour
ईषत्-अम्लाः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootईषत् (अव्यय) + अम्ल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अव्ययीभावसमास—‘ईषत् अम्लाः’ (slightly sour)
चand
च:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
कटु-अम्लाःpungent-sour
कटु-अम्लाः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootकटु (प्रातिपदिक) + अम्ल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय—‘कटु च अम्लाः’ (pungently sour)
मधुर-अम्लाःsweet-sour
मधुर-अम्लाः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootमधुर (प्रातिपदिक) + अम्ल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय—‘मधुराश्च अम्लाः’ (sweet-sour)
तथाlikewise
तथा:
सम्बन्ध/प्रकार
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय—प्रकारवाचक/समुच्चयार्थ (adverb)
पराःothers, further kinds
पराः:
विशेषण
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (f. nom. pl.)