Shloka 21
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
धनुषो ध्वनिना विश्वं पूरयन्ती महोद्धता / वेणीकृतकचन्यस्तविलसच्चन्द्रपल्लवा
Transliteration
dhanuṣo dhvaninā viśvaṃ pūrayantī mahoddhatā / veṇīkṛtakacanyastavilasaccandrapallavā
Translation
وبدويِّ قوسِها كانت تملأ الكونَ كلَّه، في اندفاعٍ عظيم. وشَعرُها مضفورٌ مجموع، وقد وُضِع فيه غُصنُ قمرٍ متلألئ.
Word by Word
धनुषःof the bow
धनुषः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th case), एकवचन
ध्वनिनाwith the sound
ध्वनिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootध्वनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन
विश्वम्the world, the universe
विश्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
पूरयन्तीfilling (she)
पूरयन्ती:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootपूरय् (णिजन्त, धातु)
Formवर्तमानकालिक कृदन्त, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘filling’
महा-उद्धताgreatly haughty/impetuous
महा-उद्धता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + उद्धत (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (महती उद्धता)
वेणी-कृत-कच-न्यस्त-विलसत्-चन्द्र-पल्लवाshe whose braided hair bears a shining moon-like ornament
वेणी-कृत-कच-न्यस्त-विलसत्-चन्द्र-पल्लवा:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवेणी (प्रातिपदिक) + कृत (कृदन्त, √कृ) + कच (प्रातिपदिक) + न्यस्त (कृदन्त, √न्यस्) + विलसत् (कृदन्त, √लस्) + चन्द्र (प्रातिपदिक) + पल्लव (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः—यस्या: कचाः वेणीकृताः, तेषु न्यस्तः, विलसन् चन्द्र-पल्लवः (moon-like ornament/sprout)