Shloka 8
Bhaṇḍāsurāhaṅkāra
The Mustering of the Daitya Forces and the Roar of War
Devanagari script
उल्ला सयन्कराग्रेण कुन्तपल्लवमेकतः / आरूढतुरगो वीथ्यां चारिभेदं चकार ह
Transliteration
ullā sayankarāgreṇa kuntapallavamekataḥ / ārūḍhaturago vīthyāṃ cāribhedaṃ cakāra ha
Translation
وبسنِّ سيف «سايانكارا» قطعَ من جانبٍ غُصينَ الكُنتا، ثم امتطى جواده في الطريق وأجرى فنونَ المناورة الأربع في القتال.
Word by Word
उल्लाUllā (a person)
उल्ला:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउल्ला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; proper name (व्यक्तिनाम)
सयत्-कर-अग्रेणwith the tip/front of his restrained hand
सयत्-कर-अग्रेण:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसयत् (कृदन्त) + कर (प्रातिपदिक) + अग्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण-कारक; समासः—षष्ठी/कर्मधारय-प्रायः: 'सयत् कर' (संयत-हस्त) + 'अग्र' (अग्रभाग)
कुन्त-पल्लवम्the spear-tip
कुन्त-पल्लवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकुन्त (प्रातिपदिक) + पल्लव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म-कारक; 'कुन्तस्य पल्लवः' (spear-point/leaf-like tip)
एकतःto one side / on one side
एकतः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootएकतः (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—क्रियाविशेषण (adverb)
आरूढ-तुरगःthe mounted horse / the horse that was mounted
आरूढ-तुरगः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआ-रुह् (धातु) → आरूढ (कृदन्त, क्त) + तुरग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—कर्मधारय: 'आरूढः (अधिरूढः) तुरगः'
वीथ्याम्in the street/roadway
वीथ्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवीथी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण-कारक
चारि-भेदम्a variation of movement/turning (maneuver)
चारि-भेदम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचारि (प्रातिपदिक) + भेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म-कारक; 'चारिणां भेदः' / 'चारि-प्रकार-भेदः'
चकारdid / performed
चकार:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd person/प्रथम), एकवचन; परस्मैपद
हindeed / (emphatic particle)
ह:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle), पदपूरण/वृत्तिपूरक