Shloka 77
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
ब्रह्मकायमवर्त्तन्त पुन रावृत्तिदुर्लभम् / लोकं तं समनुप्राप्य सर्वे ते भावनामयम्
Transliteration
brahmakāyamavarttanta puna rāvṛttidurlabham / lokaṃ taṃ samanuprāpya sarve te bhāvanāmayam
Translation
بلغوا جسد براهما (برهمكايه)، حيث الرجوع نادر عسير؛ ولمّا وصلوا إلى ذلك العالم صاروا جميعًا مغمورين بالبهَافَنا، أي بالتأمل القلبي.
Word by Word
ब्रह्मकायम्the Brahma-body (brahmic form)
ब्रह्मकायम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मकाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘ब्रह्मणः कायः’
अवर्तन्तthey returned/attained
अवर्तन्त:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ+वृत् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; ‘they returned/turned to’
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति/पुनरावृत्त्यर्थक क्रियाविशेषण
आवृत्ति-दुर्लभम्hard to return from (rarely returning)
आवृत्ति-दुर्लभम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootआवृत्ति (प्रातिपदिक) + दुर्लभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘आवृत्तिः यस्मात् दुर्लभा’ (determinative; qualifying ‘लोकम्’/‘ब्रह्मकायम्’ per context)
लोकम्world/realm
लोकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तम्that
तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (demonstrative)
समनुप्राप्यhaving reached
समनुप्राप्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्+अनु+प्र+आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having fully attained/reached’
सर्वेall
सर्वे:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
भावना-मयम्consisting of contemplation
भावना-मयम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootभावना (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘भावनया मयः’ (made of/consisting of contemplation); विशेषणम् (qualifying ‘लोकम्’)