Shloka 67
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
अन्तःपुरे जुगोपैनं भक्ष्यैर्भोज्यैश्च तर्पयन् / प्रीतः स वै वरेणाथ च्छन्दयामास वै बलिम्
Transliteration
antaḥpure jugopainaṃ bhakṣyairbhojyaiśca tarpayan / prītaḥ sa vai vareṇātha cchandayāmāsa vai balim
Translation
وأواه في الحرم الداخلي وحماه، وأشبعه بالمآكل والمشارب؛ ثم وهو مسرور منح عطيةً فأرضى بالي.
Word by Word
अन्तःपुरेin the inner palace
अन्तःपुरे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तःपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (अन्तः = अन्तरे, पुरम्)
जुगोपprotected
जुगोप:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√गुप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
एनम्him
एनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootएतद्/इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम (enam)
भक्ष्यैःwith foods to be eaten
भक्ष्यैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootभक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
भोज्यैःwith foods to be enjoyed
भोज्यैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootभोज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
तर्पयन्satisfying (him)
तर्पयन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√तृप् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (present participle, active), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे
प्रीतःpleased
प्रीतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Root√प्री (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
वरेणby a boon
वरेण:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; साधन/हेतु
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक अव्यय (then/now)
च्छन्दयामासgratified/pleased
च्छन्दयामास:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√छन्द् (धातु) + णिच् (causative)
Formलिट् (Periphrastic perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिजन्त (causative)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
बलिम्Bali
बलिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबलि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन