Shloka 38
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
उवाच ममता तं तु बृहस्पतिमनिच्छती / अन्तर्वत्न्यस्मि ते भ्रातुर्ज्येष्ठस्यास्य च भामिनी
Transliteration
uvāca mamatā taṃ tu bṛhaspatimanicchatī / antarvatnyasmi te bhrāturjyeṣṭhasyāsya ca bhāminī
Translation
وقالت مَمَتا لبرهسپتي وهي كارهة: «إني حامل؛ وأنا زوجةُ أخيك الأكبر، أيها المتلألئ».
Word by Word
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
FormPerfect (लिट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
mamatāMamatā
mamatā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmamatā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
tamto him
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
tubut
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), particle (तु-निपात)
bṛhaspatimBṛhaspati
bṛhaspatim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbṛhaspati (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
anicchatīnot desiring (unwilling)
anicchatī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootna-√iṣ (इष्/इच्छ् धातु; कृदन्त)
FormPresent participle (शतृ/कृदन्त), Feminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); with negation (नञ्)
antarvatnīpregnant
antarvatnī:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootantarvatnī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
asmiI am
asmi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
FormPresent (लट्), 1st person (उत्तमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
teof your
te:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormGenitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन); pronoun
bhrātuḥof (your) brother
bhrātuḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootbhrātṛ (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन)
jyeṣṭhasyaof the elder
jyeṣṭhasya:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootjyeṣṭha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन)
asyaof this (one)
asya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुं), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), conjunction (समुच्चय)
bhāminīO fair/impassioned lady
bhāminī:
Sambodhana (सम्बोधन/आमन्त्रण)
TypeNoun
Rootbhāminī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); used as address/epithet