Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 35
Yadu-vaṃśa and the Haihaya Line: From Yadu to Kārtavīrya Arjuna
Devanagari script
ज्यामारोप्य दृढे चापे सायकैः पञ्चभिः शतैः / लङ्केशं मोहयित्वा तु सबलं रावणं बलात्
Transliteration
jyāmāropya dṛḍhe cāpe sāyakaiḥ pañcabhiḥ śataiḥ / laṅkeśaṃ mohayitvā tu sabalaṃ rāvaṇaṃ balāt
Translation
شدَّ الوتر على القوس المتين، وأطلق خمسَ مئةِ سهم؛ فأوقع سيّدَ لنكا في الوهم، ثم قهرَ رافَنا بقوةٍ مع جيشه.
Word by Word
ज्याम्bowstring
ज्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootज्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
आरोप्यhaving strung (placed)
आरोप्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootआरोप्य (कृदन्त; √रुह्/√रूप्? causative √रुह् with ā-; conventional √रुह् ‘to mount’, āropayati)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having strung/placed’
दृढेon the firm/strong
दृढे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; qualifies ‘चापे’
चापेon the bow
चापे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootचाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
सायकैःwith arrows
सायकैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसायक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन
पञ्चभिःwith five
पञ्चभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; numeral qualifying ‘शतैः’
शतैःhundreds
शतैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootशत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; with numeral: ‘by five hundreds’
लङ्केशम्the lord of Lanka
लङ्केशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलङ्केश (प्रातिपदिक; लङ्का+ईश)
Formसमास: तत्पुरुष (षष्ठी: ‘lord of Laṅkā’); पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
मोहयित्वाhaving deluded, having bewildered
मोहयित्वा:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootमोहयित्वा (कृदन्त; √मुह् धातु, णिच्)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle; emphasis/contrast)
सबलम्with his army, accompanied by forces
सबलम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसबल (प्रातिपदिक; स+बल)
Formसमास: कर्मधारय (‘with forces/strength’); पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; qualifies ‘रावणम्’
रावणम्Ravana
रावणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरावण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
बलात्forcibly, by strength
बलात्:
Hetu/Upaya (हेतु/उपाय)
TypeIndeclinable
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-प्रयोगे अव्ययीभाववत् (ablatival adverb): ‘by force/forcibly’