Shloka 8
Jamadagni-Āśrama-Ākramaṇa (Attack on Jamadagni’s Hermitage) / जमदग्न्याश्रमाक्रमणम्
Devanagari script
इत्यक्त्वा खड्गहस्तास्ते संप्रविश्य तदाश्रमम् / प्रजाघ्निरे प्रयातेषु मुनिवीरेषु सर्वतः
Transliteration
ityaktvā khaḍgahastāste saṃpraviśya tadāśramam / prajāghnire prayāteṣu munivīreṣu sarvataḥ
Translation
ثم قالوا ذلك، ودخلوا الأشرم وسيوفهم بأيديهم؛ ولما كان أبطالُ الزهّاد قد مضوا في كل جهة، أعملوا القتل (فيمن كان هناك).
Word by Word
इतिthus
इति:
वाक्य-सम्बन्ध (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक अव्यय (thus)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
पूर्वकाल (Kriyā-viśeṣaṇa)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (absolutive); ‘having said’
खड्ग-हस्ताःwith swords in hand
खड्ग-हस्ताः:
विशेषण (Adjectival to ते)
TypeAdjective
Rootखड्ग (प्रातिपदिक) + हस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुव्रीहिः—खड्गः हस्ते येषाम् (those who have swords in hand)
तेthey
ते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
संप्रविश्यhaving entered
संप्रविश्य:
पूर्वकाल (Kriyā-viśeṣaṇa)
TypeVerb
Rootसम् + प्र + विश् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (absolutive); ‘having entered’
तत्-आश्रमम्that hermitage
तत्-आश्रमम्:
कर्म (Object of entering)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक) + आश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः—सः आश्रमः (that hermitage)
प्रजाघ्निरेthey killed
प्रजाघ्निरे:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootप्र + हन् (धातु)
Formलिट् (Perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; (√हन् with reduplication) ‘they slew’
प्रयातेषुwhen (they) had departed
प्रयातेषु:
अधिकरण (Locative absolute with मुनिवीरेषु)
TypeVerb
Rootप्र + या (धातु) → प्रयात (क्त; प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle used adjectivally), पुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; ‘when (they) had gone’
मुनि-वीरेषुamong the sage-heroes
मुनि-वीरेषु:
अधिकरण (Locative absolute)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + वीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; तत्पुरुषः—मुनयः एव वीराः (heroic sages)
सर्वतःon all sides
सर्वतः:
देश (Deśa/Spatial adverb)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place: on all sides)