Shloka 38
Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)
Devanagari script
तथेति समनुज्ञातो महादेवः स्वयंभुवा / पुत्रत्वे कल्पयामास महादेव स्तदा भृगुम्
Transliteration
tatheti samanujñāto mahādevaḥ svayaṃbhuvā / putratve kalpayāmāsa mahādeva stadā bhṛgum
Translation
ولمّا أُجيزَ من سْوَيَمْبْهُو (براهما) بقوله «كذلك»، جعلَ ماهاديفا حينئذٍ بْهْرِغو في منزلة الابن.
Word by Word
तथाthus
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्योपपत्ति)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (Avyaya), manner-adverb (प्रकारवाचक)
इतिthus/so (quoting)
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्योपपत्ति)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय (Avyaya), quotative particle (इत्यर्थक)
समनुज्ञातःhaving been permitted/approved
समनुज्ञातः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsam-anu-√jñā (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formकृदन्त (Kridanta), क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘having been permitted/assented to’
महादेवःMahādeva (Śiva)
महादेवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā-deva (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः कर्मधारय (महान् देवः)
स्वयंभुवाby Svayaṃbhū (Brahmā)
स्वयंभुवा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsvayaṃ-bhū (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; समासः बहुव्रीहि (स्वयं भूः = self-born, Brahmā)
पुत्रत्वेin the status of a son
पुत्रत्वे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootputra-tva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; तत्त्व/भाववाचक -त्व; अर्थे ‘पुत्रभावे’
कल्पयामासappointed/ordained
कल्पयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√kḷp (धातु)
Formतिङन्त, लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative sense ‘to appoint/ordain’ (कल्पयति)
महादेवःMahādeva
महादेवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā-deva (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः कर्मधारय
तदाthen
तदा:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय, कालवाचक (temporal adverb)
भृगुम्Bhṛgu
भृगुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbhṛgu (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन