Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

Nārada Sees Lord Kṛṣṇa’s Yoga-māyā in the Palaces of the Queens

Dvāra-kā-līlā

विष्टब्धं विद्रुमस्तम्भैर्वैदूर्यफलकोत्तमै: । इन्द्रनीलमयै: कुड्यैर्जगत्या चाहतत्विषा ॥ ९ ॥ वितानैर्निर्मितैस्त्वष्ट्रा मुक्तादामविलम्बिभि: । दान्तैरासनपर्यङ्कैर्मण्युत्तमपरिष्कृतै: ॥ १० ॥ दासीभिर्निष्ककण्ठीभि: सुवासोभिरलङ्कृतम् । पुम्भि: सकञ्चुकोष्णीषसुवस्‍त्रमणिकुण्डलै: ॥ ११ ॥ रत्नप्रदीपनिकरद्युतिभिर्निरस्त- ध्वान्तं विचित्रवलभीषु शिखण्डिनोऽङ्ग । नृत्यन्ति यत्र विहितागुरुधूपमक्षै- र्निर्यान्तमीक्ष्य घनबुद्धय उन्नदन्त: ॥ १२ ॥

viṣṭabdhaṁ vidruma-stambhair vaidūrya-phalakottamaiḥ indranīla-mayaiḥ kuḍyair jagatyā cāhata-tviṣā

كان القصر قائمًا على أعمدة من المرجان مرصَّعة بجواهر الفيدوريا؛ وزُيِّنت جدرانه بالياقوت الأزرق، وأرضه تتلألأ بضياء لا ينقطع.

viṣṭabdhampropped up; supported
viṣṭabdham:
Karma (कर्म) / Predicative qualifier (विशेषण)
TypeAdjective
Rootviṣṭabdha (कृदन्त; √stambh स्तम्भ्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) — ‘supported/propped’
vidruma-stambhaiḥby coral pillars
vidruma-stambhaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootvidruma (प्रातिपदिक) + stambha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विद्रुमस्य स्तम्भाः)
vaidūrya-phalaka-uttamaiḥwith excellent cat’s-eye (vaidūrya) slabs
vaidūrya-phalaka-uttamaiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootvaidūrya (प्रातिपदिक) + phalaka (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; तत्पुरुषः (vaidūrya-phalaka = ‘cat’s-eye slabs’) + विशेषण ‘uttama’
indranīla-mayaiḥmade of sapphire
indranīla-mayaiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootindranīla (प्रातिपदिक) + maya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; तत्पुरुषः (indranīla-maya = ‘made of sapphire’)
kuḍyaiḥby/with walls
kuḍyaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootkuḍya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
jagatyāwith a raised platform/terrace
jagatyā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootjagatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; ‘jagatī’ = raised terrace/platform around a hall
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
āhata-tviṣāwith gleaming/brilliant radiance
āhata-tviṣā:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootāhata (कृदन्त; √han हन्) + tviṣ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; तत्पुरुषः (āhata-tviṣ = ‘struck/brightened lustre’)

Śrīla Prabhupāda writes: “There was so much incense and fragrant gum burning that the scented fumes were coming out of the windows. The peacocks sitting on the steps became illusioned by the fumes, mistaking them for clouds, and began dancing jubilantly. There were many maidservants, all of whom were decorated with gold necklaces, bangles and beautiful sārīs. There were also many male servants, who were nicely decorated in cloaks and turbans and jeweled earrings. Beautiful as they were, the servants were all engaged in different household duties.”