Mantra 3

Sukta 104

Sanskrit (Devanagari)

ऐनान् द्यतामिन्द्राग्नी सोमो राजा च मेदिनौ । इन्द्रो मरुत्वानादानममित्रेभ्यः कृणोतु नः

IAST Transliteration

aínān dyatām indrāgnī sómo rājā́ ca medínau | índro marútvān ādā́nam amítrebhyaḥ kṛṇotu naḥ

English Translation (Griffith/Whitney)

Let Indra and Agni bind these; let Soma the King, and the two Medinau, (bind them). Let Indra, with the Maruts, for us perform the seizure against the foes.

Translation

فليُوثِقْهم إندرا وأغني؛ وليُوثِقْهم سوما الملك، والـمِدينَوانِ الاثنان. وليُنجِزْ لنا إندرا، مع الماروت، فعلَ الأخذِ على الأعداء.

Word by Word

• एनान्: these (them)
• एनान्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एन (एना-)

• द्यताम्: let (them) shine / let (them) be made manifest
• द्यताम्: कर्तृ (आज्ञा-कर्तृ) / क्रिया
• Type: Verb
• Root: द्यै (धातु) / द्युत्-प्रयोग (वेद.)

• इन्द्राग्नी: Indra and Agni
• इन्द्राग्नी: कर्तृ
• Type: Noun (dual compound)
• Root: इन्द्र + अग्नि (समास)

• सोमः: Soma
• सोमः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• राजा: the king
• राजा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• मे: my / to me
• मे: सम्बन्ध / सम्प्रदान (प्रसङ्गानुसार)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• दिनौ: the two days (day-powers)
• दिनौ: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: दिन (प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• मरुत्वान्: accompanied by the Maruts
• मरुत्वान्: कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: मरुत्वन्त् (प्रातिपदिक; ‘मरुत्’ + वत्)

• आदानम्: taking away; seizure; removal
• आदानम्: कर्म
• Type: Verbal noun / action-noun
• Root: आ-दा (धातु) → आदान (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• अमित्रेभ्यः: from enemies
• अमित्रेभ्यः: अपादान
• Type: Noun
• Root: अमित्र (प्रातिपदिक)

• कृणोतु: let him make / let him do
• कृणोतु: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• नः: for us / our
• नः: सम्प्रदान/सम्बन्ध (प्रसङ्गानुसार)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

Attribution

Rishi: Atharvanic/Angirasa tradition

Devata: Indra-Agni; Soma; (Medinau as dual support); Indra-Maruts

Chandas: Anuṣṭubh (probable)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"Summoning allies → sense of overwhelming support → decisive seizure.","listener_experience":"Confidence through ‘backing’—not alone, but supported by a host of powers.","intensity":7}