Sutra 2
Devanagari script
शक्तिसम्पन्नो ह्यमित्रमुच्छिद्य पार्ष्णिग्राहमुच्छिन्द्यात् न हीनशक्तिरलब्धलाभः ॥ कZ_०७.१३.०२ ॥
Transliteration
śaktisampanno hy amitrām ucchidya pārṣṇigrāham ucchindyāt na hīnaśaktir alabdhalābhaḥ
Translation
على الملك القوي أن يستأصل أولاً الملك العدو، ثم يستأصل مهاجم المؤخرة؛ أما ضعيف القوة فلا ينال ربحاً لم يكن قد أمّنه من قبل.
Word by Word
शक्तिसम्पन्नःone who is endowed with power/resources
शक्तिसम्पन्नः:
TypeAdjective
Rootशक्ति + सम्पद्
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्ग; विशेषणम् (कर्तरि)
हिindeed, for
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपातः; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ-प्रयोगः
अमित्रम्enemy
अमित्रम्:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formद्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग
उच्छिद्यhaving destroyed / having eliminated
उच्छिद्य:
TypeVerb (absolutive)
Rootउद्-छिद्
Formक्त्वान्त (ल्यप्) अव्यय; ‘उद्-छिद्’ धातोः; पूर्वकर्म-क्रिया
पार्ष्णिग्राहम्the rear-enemy (one who attacks from behind)
पार्ष्णिग्राहम्:
TypeNoun
Rootपार्ष्णिग्राह
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्ग
उच्छिन्द्यात्should eliminate / should cut off
उच्छिन्द्यात्:
TypeVerb
Rootउद्-छिद्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; विध्यर्थः
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
हिindeed
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपातः; निश्चयार्थ-प्रयोगः
हीनशक्तिःone of deficient power (a weak ruler)
हीनशक्तिः:
TypeNoun (adjectival)
Rootहीन + शक्ति
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्ग; ‘शक्तिः’ (पुं) इति नीत्यर्थे (शक्तिमान्) — अल्पबलः इत्यर्थः
अलब्धलाभःone who has not obtained gains / who fails to secure profit
अलब्धलाभः:
TypeNoun (adjectival)
Rootअ-लब्ध + लाभ
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्ग; नञ्-पूर्वपद; ‘यस्य लाभः अलब्धः सः’
Entities Mentioned
A
amitraP
pārṣṇigrāhaŚ
śaktisampanna (strong king)H
hīnaśakti (weak king)FAQs
Because splitting effort invites a two-front situation; a strong king can finish the main opponent and then remove the rear-threat decisively.
A weak king should not attempt ambitious new operations; he cannot reliably convert plans into secure gains.