प्रचारचरित्रसंस्थानान्यनुपलभमानो हि प्रकृतः समुदयमज्ञानेन परिहापयति उत्थानक्लेशासहत्वादालस्येन शब्दादिष्विन्द्रियार्थेषु प्रसक्तः प्रमादेन संक्रोशाधर्मानर्थभीरुभायेन कार्यार्थिष्वनुग्रहबुद्धिः कामेन हिंसाबुद्धिः कोपेन विद्याद्रव्यवल्लभापाश्रयाद्दर्पेण तुलामानतर्कगणितान्तरोपधानाल्लोभेन ॥ कZ_०२.७.१० ॥
pracāracaritrasaṃsthānāny anupalabhamāno hi prakṛtaḥ samudayam ajñānena parihāpayati; utthānakleśāsahatvād ālasyena, śabdādiṣv indriyārtheṣu prasaktaḥ pramādena, saṃkrośādharmānarthabhīrubhāyena, kāryārthiṣv anugrahabuddhiḥ kāmena, hiṃsābuddhiḥ kopena, vidyādravyavallabhāpāśrayād darpeṇa, tulāmānatarkagaṇitāntaropadhānāl lobhena.
فإنّ الموظف الذي لا يتحقّق من التحركات/النشاط الميداني، والسلوك، والحالة التشغيلية يُحدث خسارةً في الإيراد العام بسبب الجهل؛ وبسبب الكسل لعجزه عن تحمّل مشقّة النهوض لأداء الواجب؛ وبسبب الغفلة لانغماسه في موضوعات الحواس كالأصوات ونحوها؛ وبسبب الخوف—من صياح العامة، أو من مخالفة الشرع/القانون، أو من العواقب الضارّة؛ وبسبب الشهوة فيُظهر محاباةً غير مستحقّة لأصحاب الطلبات؛ وبسبب الغضب فتتكوّن لديه نزعةٌ إلى الإيذاء؛ وبسبب الكِبر لاعتماده على المقرّبين وعلى سند العلم والمال؛ وبسبب الطمع بتزوير الأوزان والمكاييل وبالتلاعب في الاستدلال والحساب عبر فروقٍ مستترة.
Kauṭilya links revenue loss to predictable behavioral drivers; governance must therefore monitor both processes (movement, status, accounts) and character/temptations that generate fraud.
Manipulation of weights and measures (tulā-māna) and accounting/calculation tricks with concealed discrepancies (gaṇitāntaropadhāna), i.e., quantitative falsification.